FAILURE

FAILURE

Failure reveals a different side of human aspirations, limitations and measures than does success. In this sense, success and failure, epistemologically speaking, are not two sides of one coin. This is especially true because failure is not an objective material fact, which can yield to global standards and criteria. Failure is always a judgment, pronounced by those whom a particular period, culture or profession authorizes to declare failure. Thus failure is always a matter of perspective and of power. Given this this contextual variability, failure is inevitably subject to the lens of media and mediation, and is always the subject of debate and interpretation. Failure is interesting not so much because it teaches us more about success but because it is a lens into the shifting criteria which different groups and institutions bring to bear on what they value most, in their lives, their projects and their societies.

Source: https://www.facebook.com/UofTAnthro/posts/11154463984892

 

Advertisements

Ad Hominem (Tu quoque)

Ad Hominem (Tu quoque) (*)

argumentum ad hominem tu quoque

Mô tả: Cho rằng lời tranh luận có sai sót bằng cách chỉ ra rằng người đưa ra tranh luận đã không hành động nhất quán với lời tranh luận đó.

Hình thức logic:

Người 1 tuyên bố Y đúng, nhưng người 1 hành động như thể Y không đúng.

Do đó, Y không đúng.

Ví dụ #1:

Helga: Bạn không nên ăn như vậy… khoa học chứng minh rằng ăn bánh mì kẹp thịt nhiều mỡ là không tốt cho sức khỏe.

Hugh: Bạn cũng thường xuyên ăn bánh mì kẹp thịt nhiều mỡ, vì vậy, điều đó không thể đúng.

Giải thích: Không thành vấn đề, ít nhất là đối với lời tranh luận, nếu Helga có thực hiện như lời khuyên của mình hay không. Trong khi lý do khiến cô không thực hiện theo lời khuyên của chính mình có thể là vì cô không tin đó là sự thật, mà cũng có thể vì là không thể cưỡng lại những ổ bánh mì kẹp thịt nhiều mỡ kia.

Mẹo: Một lần nữa, hãy thừa nhận khi bạn không tự kiểm soát hoặc không có khả năng kiểm soát suy nghĩ và hành động của mình và không thể làm theo những gì bạn tuyên bố là đúng. Sau đây là những gì tôi nhớ khi ba tôi nói với tôi về việc hút thuốc (ông hút thuốc khoảng 4 gói một ngày kể từ khi ông mới 14 tuổi).

Bo, đừng bao giờ là một kẻ ngu ngốc như ba và bắt đầu hút thuốc. Đó là một thói quen kinh tởm mà ba biết cuối cùng sẽ giết ba. Nếu con không bao giờ bắt đầu, con sẽ không bao giờ cần phải bỏ nó.

Bố tôi đã qua đời ở tuổi 69 vì ung thư phổi. Tôi không bao giờ chạm vào một điếu thuốc trong cuộc đời mình và cũng chưa từng có kế hoạch chạm vào nó.

(*) Dịch từ quyển Bo Bennett (2012), Logically Fallacious: The Ultimate Collection of Over 300 Logical Fallacies (Academic Edition). http://www.amazon.com/Logically-Fallacious-Ultimate-Collection-Fallacies/dp/1456607529

Lưu ý: Mục đích của người dịch là tự học, cho nên một số ví dụ sẽ lược bỏ, chủ yếu là hiểu được các cách ngụy biện.

Ad Hominem (Guilt by Association)

Ad Hominem (Guilt by Association) (*)

argumentum ad hominem

Mô tả: Tuyên bố được xem tiêu cực vì nó liên quan tới một người hoặc nhóm người được xem tiêu cực.

Hình thức logic:

Người 1 tuyên bố Y đúng.

Người 2 cũng tuyên bố Y là đúng, và người 2 là kẻ khờ.

Vì vậy, người 1 cũng phải là một kẻ khờ.

Ví dụ #1:

Delores là người hoàn toàn ủng hộ việc cùng một công việc thì phải được nhận lương như nhau. Đây là chính sách tương tự như chính sách mà tất cả các nhóm nữ quyền hỗ trợ mạnh mẽ. Những kẻ cực đoan như Delores không nên được cân nhắc nghiêm túc – ít nhất là về mặt chính trị.

Giải thích: Giả định rằng Delores là người theo phong trào nữ quyền một cách cực đoan chỉ vì cô ấy ủng hộ một chính sách mà hầu như mọi người dù là đàn ông và phụ nữ đều hỗ trợ, là ngụy biện.

Ví dụ #2:

Pol Pot, nhà cách mạng Campuchia theo chủ nghĩa Mao, chống lại tôn giáo, và ông là người rất xấu. Frankie là chống lại tôn giáo, do đó, Frankie cũng phải là một người rất xấu.

Giải thích: Thực tế là Pol Pot và Frankie cùng chia sẻ một quan điểm cụ thể không có nghĩa là họ là giống nhau theo những cách khác chẳng có liên quan gì, mà cụ thể ở đây là một người rất xấu. Pol Pot không phải là người xấu bởi vì ông là chống tôn giáo mà vì hành động diệt chủng của ông.

Ngoại lệ: Nếu có thể chứng minh rằng sự kết nối giữa hai đặc điểm mà sự kết nối có liên quan đến mối quan hệ nhân quả, hoặc khả năng có một đặc trưng nào đó sẽ cao, thì tuyên bố đó có giá trị.

Pol Pot, nhà cách mạng Campuchia theo chủ nghĩa Mao, là người thực hiện cuộc diệt chủng, do đó, ông là một người rất xấu. Frankie có hành động diệt chủng, do đó, Frankie cũng phải là một người rất xấu.

(*) Dịch từ quyển Bo Bennett (2012), Logically Fallacious: The Ultimate Collection of Over 300 Logical Fallacies (Academic Edition). http://www.amazon.com/Logically-Fallacious-Ultimate-Collection-Fallacies/dp/1456607529

Lưu ý: Mục đích của người dịch là tự học, cho nên một số ví dụ sẽ lược bỏ, chủ yếu là hiểu được các cách ngụy biện.

Ad Hominem (Circumstancial)

Ad Hominem (Circumstancial) (*)

(mâu thuẫn về lợi ích)

 

Mô tả: Cho rằng người đang đưa ra tranh luận có thiên vị, hoặc có khuynh hướng đứng ở lập trường cụ thể, và do đó, do đó, tranh luận không nhất thiết hợp lệ.

Hình thức logic:

Người 1 tuyên bố Y.

Người 1 có quyền lợi khi Y đúng.

Do đó, Y sai.

Ví dụ #1:

Người bán hàng: Chiếc xe này tốt hơn khi so với quãng đường và lượng gas trung bình, và đây là một trong những mẫu xe đáng tin cậy dựa theo Báo cáo Người tiêu dùng.

Will: Tôi nghi ngờ điều này – rõ ràng là ông chỉ muốn bán cho tôi chiếc xe này mà thôi.

Giải thích: Đúng là người bán hàng có quyền lợi và đang bán chiếc xe cho Will nhưng điều đó không có nghĩa là ông ta đang nói dối. Có thể ông ta nói dối, nhưng bạn không thể kết luận chỉ dựa vào lợi ích của ông ấy. Cũng hợp lý khi giả định rằng những người bán hàng bán sản phẩm và dịch vụ bởi vì họ tin tưởng vào sản phẩm và dịch vụ đó.

Ngoại lệ: Khi sự thiên vị hay mâu thuẫn lợi ích trở nên phù hợp hơn với cuộc tranh luận, thường được biểu thị bởi sự thiếu bằng chứng khác, cuộc tranh luận được xem là ít ngụy biện hơn và nhiều hơn khi đó là động lực chính đáng.

Cô gái: Anh sẽ yêu em mãi mãi?

Chàng trai: Hãy chờ anh một chút!!!

Cô gái: Anh sẽ yêu em mãi mãi!!!

Chàng trai: Anh không thể chịu đựng lâu hơn

Chúa anh đã điên mất

Và khi cảm giác đến với anh

Giống như cơn sóng thủy triều

Anh bắt đầu thề với Thượng đế và trên mộ mẹ

Rằng anh sẽ yêu em cho đến phút cuối cùng

Anh đã thề rằng anh sẽ yêu em cho đến phút cuối cùng!

Mẹo: Khi biết rằng với vị trí đang nắm giữ, bạn sẽ có lợi ích nào đó (giả định rằng, dĩ nhiên, bạn không có tội ngụy biện vì giữ vị trí này), hãy thông báo điều này trước và thực hiện trước khi có người khác làm.

Hỗ trợ nguyên tắc này là điều phải làm. Vâng, là huấn luyện viên bóng chày, tôi sẽ được hưởng lợi từ lĩnh vực mới này, nhưng lợi ích của tôi là không đáng kể so với lợi ích của trẻ em của thành phố này nhận được. Và trên hết, bọn trẻ mới là những người thực sự quan trọng ở đây.

(*) Dịch từ quyển Bo Bennett (2012), Logically Fallacious: The Ultimate Collection of Over 300 Logical Fallacies (Academic Edition). http://www.amazon.com/Logically-Fallacious-Ultimate-Collection-Fallacies/dp/1456607529

Lưu ý: Mục đích của người dịch là tự học, cho nên một số ví dụ sẽ lược bỏ, chủ yếu là hiểu được các cách ngụy biện.

Ad Hominem (Abusive)

Ad Hominem (Abusive) (*)

(tấn công cá nhân)

 

Mô tả: Tấn công người đưa ra lập luận hơn là chính lập luận đó, khi cuộc tấn công vào cá nhân hoàn toàn không liên quan đến tranh luận người đó đang đưa ra.

Hình thức logic:

Người 1 tuyên bố Y.

Người 1kẻ ngu ngốc.

Do đó, Y không đúng.

Mẹo: Khi những người khác dùng lời nói tấn công bạn, hãy xem đó là một lời khen cho chất lượng tranh luận của bạn. Bởi đây thường là dấu hiệu của sự tuyệt vọng về phần họ.

Biến thể: Needling (chọc tức) có nghĩa đang cố gắng làm cho người khác tức giận, khiến cho người đó mất chú ý khỏi những tranh luận và thậm chí làm cho họ trông ngu ngốc.

(*) Dịch từ quyển Bo Bennett (2012), Logically Fallacious: The Ultimate Collection of Over 300 Logical Fallacies (Academic Edition). http://www.amazon.com/Logically-Fallacious-Ultimate-Collection-Fallacies/dp/1456607529

Mục đích của người dịch là tự học, cho nên một số ví dụ sẽ lược bỏ, chủ yếu là hiểu được các cách ngụy biện.

Ad Hoc Rescue

Ad Hoc Rescue (*)

Mô tả: Rất thường xuyên, chúng ta lúc nào cũng muốn mình đúng và giữ các niềm tin nhất định, dù cho có bất kỳ chứng cứ nào ngược lại. Kết quả là chúng ta bắt đầu tạo nên lý do tại sao niềm tin của chúng ta vẫn có thể là sự thật, và vẫn là sự thật, mặc dù thực tế rằng chúng ta không có bằng chứng xác thực cho những gì chúng ta đang tạo nên.

Hình thức logic:

Tuyên bố X là đúng bởi vì bằng chứng Y.

Bằng chứng Y được chứng minh không thể chấp nhận làm bằng chứng được.

Vì vậy, sau đó là suy đoán Z, mặc dù không có bằng chứng nào làm cơ sở cho suy đoán Z.

Ví dụ #1:

Frieda: Bồ biết không, mình chỉ biết rằng Raymond chỉ đợi để hẹn hò với mình thôi.
Edna: Người ta thấy anh ấy đi cùng với Rose 3 tháng nay rồi đấy.
Frieda: Anh ấy chỉ đi cùng với cô ta để làm mình ghen đó mà.

Edna: Họ đính hôn rồi.
Frieda: Ừ, đó chỉ là cách chắc chắn mà anh ấy muốn mình biết về điều đó.

Giải thích: Ngoài việc có một chút [tự] lừa dối, Frieda tội nghiệp từ chối chấp nhận bằng chứng dẫn đến một sự thật mà cô vẫn chưa sẵn sàng để chấp nhận. Kết quả là, cô tạo ra một lý do đặc biệt (ad hoc) trong một nỗ lực để cứu vãng tuyên bố ban đầu của mình.

Ví dụ #2:

Mark: Thiên Chúa yêu thương chúng ta vô cùng, Ngài đã hy sinh con Một Ngài, Đức Chúa Giêsu để cứu chuộc chúng ta khỏi tội lỗi! Nào ca tụng Chúa!
Sam: Tại sao Ngài lại tự nộp con trai duy nhất của mình? Ngài lẽ ra không thể tha thứ cho chúng ta?
Mark: Có lẽ đây là cách khôn ngoan (effective) nhất.

Giải thích: Khi không có một câu trả lời chính thức và hợp lý, trong trường hợp này, câu trả lời trong quyển sách kể về câu chuyện (Kinh Thánh), một câu trả lời đã được tạo nên. Có thể đúng, nhưng hoàn toàn không có lý do gì để chấp nhận đó là sự thật.

Ngoại lệ: Hoàn toàn có thể chấp nhận việc đề xuất các giải pháp có thể, khi một tranh luận chỉ nhằm gợi ý một giải pháp có thể xảy ra – đặc biệt là trong một tình huống giả định. Ví dụ, “Nếu không có Thiên Chúa, cuộc sống thật vô nghĩa.” Không, nếu không có Thiên Chúa cho chúng ta biết ý nghĩa của cuộc sống chúng ta, có lẽ chúng ta thật sự tự do tìm kiếm ý nghĩa của riêng mình.

Mẹo: Khi bạn nghi ngờ người ta chỉ tạo nên cái gì đó hơn là cung cấp bằng chứng để hỗ trợ tuyên bố của họ, chỉ cần yêu cầu họ, “Bạn có bằng chứng nào để hỗ trợ điều đó không?”

(*) Dịch từ quyển Bo Bennett (2012), Logically Fallacious: The Ultimate Collection of Over 300 Logical Fallacies (Academic Edition). http://www.amazon.com/Logically-Fallacious-Ultimate-Collection-Fallacies/dp/1456607529

Ad Fidentia

Ad Fidentia (*)

Mô tả: Tấn công sự tự tin của ai đó thay vì nhắm vào cuộc tranh luận hoặc vào bằng chứng.

Hình thức logic:

Người 1 cho rằng Y đúng, nhưng liệu Người 1 có thật sự chắc chắn về điều đó?

Do đó, Y sai.

Ví dụ #1:

Rick: Tối qua tôi mơ thấy tôi trúng số! Tôi để dành được $1000 nên tôi đang định mua 1000 tờ vé số!

Vic: Bạn biết đấy, giấc mơ không phải là cách chính xác để dự đoán tương lai; chúng đơn giản chỉ là kết quả của random neurons firing.

Rick: Lần cuối cùng tôi kiểm tra, bạn không phải là nhà thần kinh học hay tâm lý học, nên làm sao bạn chắc là tôi ko thể nhìn thấy được tương lai?

Vic: Cũng có thể bạn có thể thấy được tương lai, tôi đoán vậy.

Giải thích: Mặc dù Vic đang cố tranh luận với bạn của anh ấy, Rick cố gắng làm yếu đi tranh luận của Vic bằng cách khiến Vic ko chắc về vị trí của mình. Đây là một chiến thuật của Rick muốn gây ra lập luận sai lầm và nếu Vic rơi vào đấy thì lập luận sai lầm sẽ ở phần của Vic.

Ví dụ #2:

Chris: Bạn cho rằng nếu bạn ko tin thế giới tinh thần đang ở xung quanh chúng ta, với các tinh thần lúc nào cũng đến và đi khỏi chúng ta. Nhưng làm sao bạn chắc đây ko phải là trường hợp đó? Bạn có chắc 100% ko?

Joe: Dĩ nhiên là ko, làm sao tôi chắc được?

Chris: Chính xác! Một điểm cho tôi!

Joe: Cái gì?

Giải thích: Đây là một sai lầm phổ biến giữa những người tranh luận về hiện tượng siêu nhiên hoặc bất kỳ điều gì khác ko thể xác nhận được (falsifiable). Nếu Joe không phải là người suy nghĩ hợp lý, anh ta có thể bắt đầu hỏi độ hiệu lực của vị trí anh ấy, ko dựa vào bất kỳ bằng chứng mới nào được trình bày, nhưng là một cuộc tấn công trực tiếp vào sự tự tin của anh ấy. May mắn cho Joe, anh ko giữ niềm tin độc đoán và hoàn toàn nhận thức được sự khác nhau giữa khả năng có thể xảy ra (possibilities) và mức độ mà khả năng có thể xảy ra (probabilities). [Probability is a subset of possibility; probability is a theory whereas possibility is a happening – N.D.]

Ngoại lệ: Khi một người chắc chắn về điều gì đó mà sự chắc chắn đó là ko thể biết được, nhiệm vụ của bạn là chỉ ra điều đó.

Mẹo: Tự tin rằng bạn có thể, thậm chí rất có thể đúng, nhưng tránh sự khẳng định độc đoán trong các lĩnh vực mà sự chắc chắn là ko thể biết được.

(*) Dịch từ quyển Bo Bennett (2012), Logically Fallacious: The Ultimate Collection of Over 300 Logical Fallacies (Academic Edition). http://www.amazon.com/Logically-Fallacious-Ultimate-Collection-Fallacies/dp/1456607529

Fallacious Reasoning

Dịch từ quyển Bo Bennett (2012), Logically Fallacious: The Ultimate Collection of Over 300 Logical Fallacies (Academic Edition). http://www.amazon.com/Logically-Fallacious-Ultimate-Collection-Fallacies/dp/1456607529

Các ví dụ liên quan đến tôn giáo mình hoàn toàn ko có ý kiến gì khác ngoài việc dịch nhé.

Accident Fallacy

 

Mô tả: Cố gắng áp dụng quy luật tổng quát (general rule) cho tất cả các tình huống khi mà rõ ràng là có những ngoại lệ đối với quy luật đó. Các quy luật hoặc luật (law) đơn giản (simplistic – nghĩa là đơn giản bằng cách bỏ đi những gì phức tạp) hiếm khi cân nhắc các ngoại lệ được cho phép bởi luật/hợp lý (legitimate), và lờ đi (ignore) những ngoại lệ này là lờ đi (bypass) suy luận (reason) để bảo tồn hình ảnh của một luật hoàn hảo. Người ta thích tính đơn giản và thường giữ tính đơn giản này với cái giá của sự hợp lý (rationality).

Hình thức logic:

X là quy luật phổ biến và được chấp nhận. Vì vậy, không có ngoại lệ nào đối với X.

Ví dụ #1:

Tôi tin rằng người ta không nên cố tình làm đau người khác, đó là lý do vì sao tôi không làm bác sĩ phẫu thuật.

Giải thích: Phân loại phẫu thuật là “làm đau” người khác, là lờ đi lợi ích rõ ràng của phẫu thuật. Kiểu quan điểm cực đoan này (extreme views) hiếm khi xây dựng dựa trên lý luận (reason).

Ví dụ #2:

Kinh Thánh nói rõ, “bạn không nên nói dối (bear false witness)”, vì vậy, là người thuộc đạo Cơ Đốc (Christian), tốt hơn là bạn đến mở cửa (nghe tiếng gõ cửa và mở – answer the door) và nói cho người hàng xóm đang trong tình trạng say xỉn với khẩu súng trong tay rằng, vợ ông ấy, người mà ông đang tìm kiếm để giết, đang nấp ở tầng hầm, nếu không, bạn đang không tuân theo (defy) Chúa.

Giải thích: Chấp nhận (mà ko đặt câu hỏi – assume) bất kỳ luật nào, thậm chí là liên quan đến Chúa, áp dụng cho tất cả mọi cá nhân tại mọi thời điểm trong mọi tình huống, mặc dù không tuyên bố rõ ràng, là một sự chấp nhận không dựa vào bằng chứng, và là lý luận sai lầm (fallacious reason).

Ngoại lệ: Tuyên bố quy luật tổng quát khi đưa ra một tranh luận tốt rằng hành động (đang được cân nhắc) là một sự vi phạm quy luật, sẽ không được xem là sai lầm (fallacious).

Kinh Thánh nói, “bạn không nên phạm tội giết người”, vì vậy, là người thuộc đạo Cơ Đốc (Christian), tốt hơn bạn nên để cái cưa xuống và tháo dây trói đứa trẻ.

Mẹo: Bạn có quyền đặt câu hỏi cho các luật mà bạn không hiểu hoặc không đồng ý.